اهمیت انتخاب رشته تحصیلی :

انتخاب شغل از زمان کودکی آغاز می شود و تا دوره جوانی به طول می انجامد (سلیگمن، وین استاک و هفلین[1]، 1991 به نقل از محمدی کاجی و کامکاری،1390)، اما دوره نوجوانی برای افراد موقعیتی فراهم می آورد تا آمال و آرزوهای تحصیلی و شغلی خود را از طریق انتخاب رشته و واحدهای درسی مقطع دبیرستان برآورده سازند و اهداف آتی خود را بازنگری و مورد ارزیابی مجدد قرار دهند. بنابراین انتخاب رشته تحصیلی و شغلی که در مرحله گذر از دوره نوجوانی به جوانی صورت می گیرد یکی از مؤلفه های مهم فرآیند رشد در دوره بلوغ است که محدودیت ها و یا امکاناتی را برای آینده افراد ایجاد می کند ( محمدی کاجی و کامکاری، 1390).

از نظر هاپاک[2](1957) تحصیلات در انتخاب شغل بدین طریق اثر می کند که برای فرد درهای اشتغال را می گشاید که در غیر این صورت بر او مسدود بوده اند. فرد را آگاه از مشاغلی می دارد که دانش قبلی از آنها نداشته است ، علائقی را در او ایجاد می کند و تجاربی را پیش می آورد تا رهنمون شاگرد در نیل به موفقیت یا احساس شکست شود(اردبیلی،1387).

«امروزه با تخصصی شدن آموزش و متنوع شدن رشته های تحصیلی انتخاب رشته صحیح یکی از مسائل مهم آموزش متوسطه و زندگی دانش آموزان به حساب می آید و بر تمام شئون اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی جامعه در آینده تأثیر می گذارد. دوره تحصیلی متوسطه اهمیت خاصی در سرنوشت جوانان و دانش آموزان دارد و بین ادامه تحصیلات دوره متوسطه با ادامه تحصیلات در دوره های آموزش عالی و دانشگاهی از یک سو و بین این دوره تحصیلی با دنیای کار و نیروی انسانی از سوی دیگر ارتباط وجود دارد و چنانچه شغل فرد با تحصیلاتش همسو نباشد، وقت فرد و بودجه مملکت به هدر رفته است. دانش آموزی که در زمینه ای از تحصیلاتش مشکل دارد، علاوه بر تحمل صدمات روانی و گاهی جسمانی، از نظر اقتصادی نیز خساراتی به جامعه وارد می سازد. اشتغال سالم در یک جامعه صنعتی و نیز نیاز مبرم به توسعه آموزش فنی و حرفه ای، ایجاب می کند که افراد بر اساس تفاوت های فردی و با در نظر گرفتن استعدادها و رغبت ها و امکانات و نیازهای جامعه در رشته های مناسب تحصیل کنند و سپس به مشاغل درست گمارده شوند» (شفیع آبادی،1387).

مطلب مشابه :  چرا آینده کسب وکارها در دست گروه های خودمدیریتیه؟ 

از جمله عوامل مؤثر در پیشرفت تحصیلی، علاقه به رشته تحصیلی است. بی علاقگی به رشته تحصیلی، ممکن است انگیزه پیشرفت تحصیلی را کاهش دهد و یا از بین ببرد، در نتیجه افت تحصیلی،پدیده مردودی و ترک تحصیل که از مشکلات و آفات هر نظام آموزشی است بروز می کند. این افت هر ساله مبالغ هنگفتی خسارت و زیان اقتصادی برای دولت و خانواده ها بوجود می آورد. علاوه بر جنبه های اقتصادی، ریشه بسیاری از انحرافات و بزهکاری ها، نابسمانی ها و آشفتگی های روانی- عاطفی نیز به شکل مستقیم و غیر مستقیم مرتبط با افت تحصیلی است (حسین پور،حسن زاده و مداح1389).

چنانچه توزیع دانش آموزان در رشته های مختلف تحصیلی در دبیرستانها با توجه به ویژگی های فردی و نیازهای شغلی جامعه بصورت مناسب انجام پذیرد، از به هدر رفتن سرمایه های ملی کشورو  اتلاف فرصتها و در نهایت از تورم یا کمبود در برخی رشته های تحصیلی و ایجاد مشکلات شغلی پیشگیری می کند (شفیع آبادی،1387).

  1. Seligman, Weinstock & Heflin
  2. Hoppock