تحلیل فقهی و حقوقی قاعده درء با تاکید بر رویه قضایی

منشور اخلاق پژوهش
اینجانب حسن پروانه دانشجوی رشته فقه و مبانی حقوق تعهد می نمایم که اصول زیر را در انجام پایان نامه مدنظر قرار داده ام.
۱-اصل حقیقت جویی: تلاش در راستای پی جویی حقیقت و وفاداری به آن و دوری از هرگونه پنهان سازی حقیقت.
۲- اصل رعایت حقوق: التزام به رعایت کامل حقوق پژوهشگران و پژوهیدگان (انسان،حیوان، نبات) و سایر صاحبان حق.
۳- اصل مالکیت مادی و معنوی: تعهد به رعایت کامل حقوق مادی و معنوی دانشگاه و کلیه همکاران پژوهش.
۴- اصل منافع ملی: تعهد به رعایت مصالح ملی و در نظرداشتن پیشبرد و توسعه کشور در کلیه مراحل پژوهش.
۵- رعایت انصاف و امانت: تعهد به اجتناب از هرگونه جانب داری غیرعلمی و حفاظت از اموال، تجهیزات و منابع دراختیار.
۶-اصل راز داری: تعهد به صیانت از اسرار واطلاعات محرمانه افراد، سازمان ها و کشور و کلیه افراد و نهادهای مرتبط با تحقیق.
۷- اصل احترام: تعهد به رعایت حریم ها و حرمت ها در انجام تحقیقات و رعایت جانب نقد و خودداری از هرگونه حرمت شکنی.
۸- اصل ترویج: تعهد به رواج دانش و اشاعه نتایج تحقیقات و انتقال آن به همکاران علمی و دانشجویان به غیر از مواردی که منع قانونی دارد.
۹- اصل برائت: التزام به برائت جویی از هرگونه رفتار غیرحرفه ای و اعلام موضع نسبت به کسانی که حوزه علم و پژوهش را به شائبه های غیرعلمی می آلایند.
محل امضاء و تاریخ

دانشگاه آزاد اسلامی
واحد دامغان
دانشکده حقوق
پایان نامه(رساله)برای دریافت درجه کارشناسی ارشد در رشته فقه و مبانی حقوق
عنوان تحقیق
تحلیل فقهی و حقوقی قاعده درء با تاکید بر رویه قضایی
استاد راهنما
جناب آقای دکتر مرتضی براتی
نگارنده
حسن پروانه
شماره دانشجویی:۹۱۰۵۷۴۶۲۵
تابستان۱۳۹۳
تقدیر و تشکر:
حمد و سپاس بی پایان خداوندی را سزاست که علم و دانش را ملاک فضیلت انسانها قرار داده و تفکر در یک لحظه را افضل از عبادت سبعین سنه.
اینک که تدوین این پژوهش با الطاف الهی به پایان رسید بر خود لازم می دانم از استاد عزیز و بزرگوارم جناب آقای دکتر مرتضی براتی که راهنمایی این تحقیق را بر عهده داشتند و با مساعدتهای بی دریغ و دیدگاه های علمی یاری رسانم بودند و نخستین بارقه های تدوین پژوهشی مرتبط با قاعده (ادرئوالحدود بالشبهات)را در فکر و ذهنم متجلی ساختند سپاسگزاری نمایم.از خداوند منان برای استاد عزیز توفیقات روز افزون مسئلت دارم.
با تشکر: حسن پروانه مرداد ماه ۱۳۹۳
فهرست
صفحه
عناوین
چکیده…………………………………………………………………………………………………………………………………………۱
مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………….۲
اهمیت تحقیق……………………………………………………………………………………………………………………………….۴
اهداف تحقیق……………………………………………………………………………………………………………………………….۴
روش تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………………..۵
پرسشهای تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………..۵
فرضیه های تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………..۵
سازمانده ی تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………..۶
فصل نخست مفاهیم،مبانی و درآمدی بر اقسام شبهه
۱-۱مبحث نخست:مفاهیم………………………………………………………………………………………………………………۸
۱-۱-۱گفتار نخست واژه شناسی…………………………………………………………………………………………………….۸
۱-۱-۱-۱قاعده…………………………………………………………………………………………………………………………….۸
۱-۱-۱-۲حدود………………………………………………………………………………………………………………………….۱۰
۱-۱-۱-۳درء……………………………………………………………………………………………………………………………..۱۵
۱-۱-۱-۴شبهه……………………………………………………………………………………………………………………………۱۶
۱-۱-۱-۵جهل…………………………………………………………………………………………………………………………..۲۳
۱-۱-۳گفتار دوم رابطه ی قاعده ی درء با سایر اصول…………………………………………………………………….۲۹
۱-۱-۳-۱رابطه ی قاعده ی درء با اصل برائت……………………………………………………………………………….۲۹
۱-۱-۳-۲رابطه ی قاعده ی درء با اصل احتیاط………………………………………………………………………………۳۲
۱-۲مبحث دوم:مبانی…………………………………………………………………………………………………………………..۳۳
۱-۲-۱گفتار نخست مبانی روایی………………………………………………………………………………………………….۳۳
۱-۲-۱-۱روایات امامیه……………………………………………………………………………………………………………….۳۳
۱-۲-۱-۲روایات اهل سنت…………………………………………………………………………………………………………۳۴
۱-۲-۲گفتار دوم مبانی عقلی………………………………………………………………………………………………………..۴۱
۱-۲-۳گفتار سوم مبانی فقهی……………………………………………………………………………………………………….۴۴
۱-۲-۴گفتار چهارم ماهیت قاعده ی درء و کاربرد آن………………………………………………………………………۴۵
۱-۳مبحث سوم:اقسام شبهه………………………………………………………………………………………………………….۵۱
۱-۳-۱گفتار نخست:شبهه حکمیه و موضوعیه………………………………………………………………………………..۵۱
۱-۳-۲گفتار دوم:شبهه خطا و شبهه اکراه……………………………………………………………………………………….۵۸
۱-۳-۳گفتار سوم:شبهه از نطر فقهه عامه………………………………………………………………………………………..۶۲
۱-۳-۴گفتار چهارم:شبهه بر اساس ارکان مجرمانه…………………………………………………………………………..۶۵
۱-۳-۴-۱شبهه در رکن قانونی……………………………………………………………………………………………………..۶۵
۱-۳-۴-۲شبهه در رکن روانی………………………………………………………………………………………………………۶۶
۱-۳-۴-۳شبهه در رکن مادی……………………………………………………………………………………………………….۶۸
فصل دوم:گستره ی قاعده،ملاک عروض شبهه و در آمدی بر مصادیق قانونی قاعده ی درء
۲-۱مبحث نخست: شمول قاعده…………………………………………………………………………………………………..۷۱

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *