دانلود پایان نامه
عملیات کاهش خطرات سیل به یه سری از فعالیتهایی گفته می شه که واسه کاهش خسارات سیل در منطقه دشت سیلابی انجام می گیرد، معمولاً ملاحظات و اجتماعی، زیست محیطی و توانایی های فنی و تخصصی در انتخاب روش از روشهای مناسب واسه کنترل سیلاب موثر می باشه. این روشها در دو گروه کلی مطرح و اجراء می گردند. تجربیات جهانی نشون می دهد که ایمنی مطلق در برابر سیل غیر قابل حصوله. این به وجود اومده توسط نبود قطعیت های عادی در مهندسی آب، تغییرات هیدروسیسمتها و محدودیتهای اقتصادی می باشه.
با افزایش جمعیت و بالا رفتن سطح زندگی، به کار گیری روشهای کنترل رودخانه ها بهمنظور جلوگیری از تخریب شهرها، زمینه های کشاورزی شبکه حمل و نقل و چیزای دیگه ای به جز اینا چیزی پیشگیری ناپذیر شده. این کار به دلیل طبیعت غیر قابل پیش بینی رودخانه ها، ساده نیس چون رودخانه معمولاً رسوب زیادی رو با خود حمل می کنه. اثر دوطرفه شدت جریان آب، مقدار و خصوصیات رسوب موجود درترکیب با مواد بستر، خصوصیات هندسی خاصی به هر رودخانه می دهد(وهابی،1376).
2-2-10- مدیریت سیلاب
خیلی از خسارات سیل قابل پیشگیری بوده و به برخورد نا آگاهانه و ناجور فعالیت های عمرانی، فرهنگی و نبود ترتیب در مدیریت سیل در رابطه می باشه. چه بسا کارایی انجام شده که با هدف کاهش خسارات، فقط سیل رو از دید وقتی و مکانی به منطقه دیگه منتقل می کنه و یا نبود آگاهی و آموزش مردم در مورد اقدامات لازم موقع بروز سیل کشته ها رو چند برابر کرده. در مدیریت بهم پیوسته سیل، توسعۀ منابع آبی و زمینی تو یه حوضۀ آبریز به شکل برنامۀ مدیریت بهم پیوسته منابع آب برنامه ریزی می شه. واسه اجرایی کردن مدیریت بهم پیوسته لازمه اجزای حوضۀ آبریز رودخانه‎ها رو به عنوان سیستم‎هایی بهم پیوسته درنظر گرفت. پس فعالیت های اجتماعی- اقتصادی، الگوهای کاربری اراضی، پروسه های هیدرومورفولوژیکی و چیزای دیگه ای به جز اینا باید به عنوان اجزای سازندۀ این سیستم‎ ها قبول کرده شن و واسه نوعای جورواجور اقدامات ممکن باید از یه طرح کامل و برنامه ای منظم به کار گیری شه(بهروزی و همکار،1389).
گذشته تحقیق
تحقیق های مختلفی در جهان و ایران در رابطه با این موضوع صورت قبول کرده که می توان به مواردی چند اشاره کرد.
2-3-1-منابع داخلی
زارع(1371) در مطالعه ای که با به کار گیری عکسهای هوایی شهر تهران و بررسی توپوگرافی منطقه انجام داده، مثل علل بروز سیلاب در محدوده شهری رو از بین رفتن مسیل های طبیعی به وسیله پیشرفت شهری و گسترش شهر در بستر صغیر رودخانه و نبود سیستم دفع فاضلاب مناسب می دونه. خلیلی زاده(1382) در تحقیقی با نام آزمایش خطر و مدیریت سیل در شهر گرگان با به کار گیری نرم افزارهای Arc view -GISمبادرت به پهنا بندی خطر سیل در طول 5,10 کیلو متر از راه رودخانه زیارت کرد و علاوه بر ترسیم نقشه پهنا های خطر سیل،مقدار خسارت به وجود اومده توسط سیل رو هم محاسبه کرد. رضایی مقدم و همکاران (1382) در بررسی کمی پیچان رودهای رودخانه آجی چای در محدوده خواجه تا ونیار به این نتیجه رسیدن که تغییرات مورفولوژیکی رودخانه آجی چای در بازه وقتی و مکانی مورد مطالعه بیشتر ناراحت از عوامل طبیعی مثل کاهش قدرت جریان به دلیل کاهش میانگین هرساله دبی آب و رسوب و لیتولوژی سسته. جهانفر(1385) در تحقیقی به خاطر بررسی منطقی خطر اتفاق سیل و شناسایی عوامل موثر بر اتفاق اون در حوضه اسلام آباد غرب به کمک مدل های کمی و سیستم اطلاعات جغرافیایی،نسبت به پهنا بندی خطر سیل اقدام کرده.
ولیزاده (1386)در مطالعه ای با عنوان کاربرد GIS در پهنا بندی خطر سیلابمبادرت به پهنا بندی خطر سیل در حوضه لیقوان کرده و بیان کرده که نقشه های پهنا بندی خطر سیل،اطلاعات با ارزشی رو در مورد طبیعت سیلابا و آثار اون بر اراضی دشت سیلابی ارائه میدن.در پهنا بندی سیل واسه کنترل کاربری و پیشرفت اراضی، نواحی سیلابدشت به قسمت هایی با خطر پذیری های متفاوت تقسیم می شن.
علوی نژاد(1383) درپژوهشی با عنوان آشکارسازی تغییرات ژئومورفولوژی و کاربری اراضی با به کار گیری تصاویر ماهواره ای و زمین منبع کردن این تصاویر با به کار گیری نقشه های توپوگرافی خورموسی و هم اینکه اعمال روش تفریق باندهاو جدا سازی و بررسی عامل اصلی روی باندهای تفریقی جهت تولید تصاویرPCD واعمال روش منطق فازی روی هیستوگرام حاصل از این تصاویر، تغییر کاربری اراضی در منطقه خورموسی رو انجام داد.
با در نظر گرفتن گذشته داخلی و خارجی ارائه شده در جهت بررسی مناطق با استعداد خطر سیلاب در دوره های وقتی متناوب و ارائه راهکارهای مناسب جهت کنترل سیلاب ها که مختصری از کاربرد سیستم امتحان از دور و سیستم اطلاعات جغرافیاییه.
2-3-2- منابع خارجی
(توماس و بنسون،1968) با به کار گیری 70 مدل، عامل جریان رودخانه ای و 31 مشخصه حوضه های آبخیز به بررسی مهمترین عامل فیزیکی و اقلیمی در مدلهای منطقه ای سیلاب پرداختن. اونا نتیجه گرفتن که سطح حوضه، شاخص های ذخیره، مقدار نزولات جوی و شدت تواتر اونا، تبخیر و تعرق و درجه گرما مهمترین مشخصه های یه حوضه آبخیز هستن که می تونه در جفت و جور معادلات تناوب سیل حوضه نقش داشته باشن.
تحقیقات و تحقیقاتی که در نشریه فنی 98(سال 1969) چاپ شد و با به کار گیری داده های کشور ژاپن، انگلستان و آمریکا انجام قبول کرد به یافته های زیادی رسید. در تحقیقات مورد بحث از داده های مربوط به حوضه هایی که اندازه سطوح نفوذ ناپذیر اونا بین 7/6 درصد تا 50 درصد نوسان داشته به کار گیری گردیده و عکس العمل بخش ها در برابر سیلابهایی با زمان برگشت 10 تا 200 سال مورد آزمایش قرار گرفته. یافته های این تحقیقات نشون داده که اول اینکه هر چی دوره برگشت سیلاب طولانی تر باشه، نسبت بیشترین حد آبدهی سیلاب از اراضی شهری به بیشترین حد آبدهی همون اراضی قبل از اجرای عملیات شهرسازی به عدد واحد نزدیکتر می شه، یعنی فرق دو وضعیت نامبرده رو به کاهش میذاره. دوم اینکه در کلیه موارد نمیشه درصد سطوح نفوذ ناپذیر بخش های شهری رو تنها شاخص عکس العمل بخش حساب کرد چون عوامل دیگری چون خصوصیات فیزیکی، موقعیت مکانی و شرایط توپوگرافی اثر میذاره.
هیالمارسون(1988) واسه پهنا بندی خطر سیل در مناطق آریزونای غربی و شرقی با به کار گیری خصوصیات هیدرولوژیکی و ژئومورفولوژیکی، به بررسی خطرای تهدید کننده عملیات مهندسی پرداختن.
جمیز و همکاران(1980) علاوه بر برشمردن نیازای مدیریتی به خاص در اقالیم خشک، اقدام به پهنا بندی خطر سیل در ایالت یوتای آمریکا کردن و بیان داشتن که به دلیل تغییرات مناطق سیل گیر از سیلی به سیل دیگه،باید توجه داشت که در مناطق نقشه بندی شده،خطرها خیلی زیاد یا خیلی کم نشون داده نشه. در مطالعه دیگری که در منطقه آلبرتای آمریکا در سال 1993 انجام شد، به کار گیری سیستم اطلاعات جغرافیایی به خاطر به کار گیری در مثل سازی سیل مورد آزمایش قرار گرفت و به شکل آزمایشی در منطقه ای به وسعت 11000کیلومتر مربع و با به کار گیری GIS و روش WLC استاندارد رواناب حاصل از بارش منطقه محاسبه گردید.
لانگ و موهانتی(1997) با به کار گیری سیستم اطلاعات جغرافیایی، در منطقه ماهانادی واقع در اوراسیای هندوستان، اقدام به پهنا بندی سیل کرده و مدیریت سیلاب ها طبق پهنا بندی رو به معنی یه روش غیر سازه ای کنترل سیلاب معرفی و اون رو بهینه کردن. کوریاو همکاران(1999) با به کار گیری سیستم اطلاعات جغرافیایی و مدل های هیدرو لوژیکی و هیدرولیکی،در دشت های سیلابی که با پیشرفت شهری همراهه و در برابر خطر سیل قرار دارن، اثر کنترل کاربری اراضی در کاهش خطر سیل رو آزمایش و در ادامهمبادرت به پهنا بندی و بررسی سیل کردن. یانگ و تسای (2000) مدلی به نام FGISرا واسه پهنا بندی خطر سیلاب، محاسبات خصوصیات سیل و نشون دادن خصوصیات سیل در کشور تایوان طراحی کردن.ایشون در این مدل علاوه بر مثل سازی دشت سیلابی، از منحنی عمق خسارت هم واسه تعیین مقدار خسارت به کار گیری کردن. استفان (2002) در تحقیقات خود به بررسی سیل های اتفاق افتاده در سال های 1996 و 1997 در بخش ی آبخیز رودخانه سنگ زرد واقع در ایالت مونتانای آمریکا پرداخت.ایشون هم اینکه واسه تعیین پهنا های سیل اتفاق افتاده در این 2 سال مشخصات 25 مقطع رو در طول یه راه 18 کیلو متری برداشت و پهنا های سیل با دوره های برگشت جور واجور رو تعیین کرد. در این تحقیق تلاش بر اینه تا معیارها و قوانین پهنا بندی سیلابها و اثر اون بر کاربریهای جور واجور شهری بررسی و ارائه شه.
فصل سوم:
ویژگی های جغرافیایی منطقه
3-1- مقدمه
خصوصیات فیزیوگرافی حوضه مثل پارامترهاییه که در تحقیقات مربوط به خصوصیات اقلیمی، ژئومورفولوژی وتعیین اندازه سیلاب و فرسایش حوضه آبخیز نقش زیادی داره. ویژگی های فیزیوگرافیک حوضه روی ضریب روان آب، شدت و ضعف دبی سیلاب و بیلان آبی یه حوضه اثر زیادی داره. مثلا جهتای شمالی و جنوبی از نظر زمان ذوب برف و اندازه آب برابر متفاوت بوده و قسمتهای پرشیب اثر زیادی در افزایش اندازه روان آب داره. به خاطر شناخت هر چی بیشتر خصوصیات هیدرولوژیکی، حوضه آبخیز رو به چند واحد هیدرولوژیکی تقسیم بندی می کنن طوری که یه واحد هیدرلوژیک خود یه یا چند آبراهه رو شامل می شه (گزارشات رویان فرانگار سیستم،1387).
3-2- موقعیت محدوده مورد مطالعه