امام حسین، امام حسین (ع)، امام سجاد، خلفای عباسی

دانلود پایان نامه

ماه محرم و صفر و روزایعزاداری واسه امام حسین (ع) و یارانشان در کربلا، در بین شیعیان و محبان اهل بیت و ائمه ی اطهار جایگاه بسیار خاص ای داره. در این روزایدل های مومنین پر از غم و اندوه شده و هرکی با در نظر گرفتن تاریخ و فرهنگ منطقه ی زندگی خود، به برگزاری مراسم عزاداری می پردازه. در بعضی از مناطق ایران، این مراسم ها خود به یکی از جاذبه های گردشگری مذهبی تبدیل شده ان. به دلیل اهمیت خاص ی این روزایو اینجور مراسم هایی، با کجارو همراه باشین تا با گذشته ی عزاداری واسه امام حسین (ع) آشنا شید.

مقاله های در رابطه:

  • گردشگری مذهبی چیه؟
  • تکیه ها، میزبانان قدیمیسوگواری اباعبدالله (ع)

ماه محرم واسه مسلمونا و به خصوص شیعیان تداعی کننده ی عزا و ماتم و مصیبته. وقتی به روزایمحرم نزدیک می شیم، کوچه ها و خیابون ها رخت مشکی بر تن می کنن و تموم فضای شهر گویی در ماتم فرو می رود. هنوزم پس از گذشت ۱۴۰۰ سال از شهادت امام حسین (ع) و یاران مظلومش در دشت کربلا، غم و ماتم مظلومیت ایشون زندهه و فرا رسیدن ماه محرم، داغ دل های مسلمین رو تازه تر می کنه. از روز شهادت این امام بزرگوار تا الان، عزاداری، به خاص در روزایماه محرم و صفر به رسم و سنت جدانشدنی شیعیان و دوست داران اهل بیت تبدیل شده. عاشورا و عزاداری واسه امام حسین فقط یه مراسم ساده واسه بیان اندوه و ماتم نیس. به فرموده ی رهبر کبیر انقلاب، امام خمینی (ره) این محرم و صفره که اسلام رو زنده نگه داشته. عاشورا خون جاری رگ های اسلام و شیعهه. آیین عزاداری بر امام حسین اهمیت زیادی داره و همه ی بزرگان دین و علمای اسلام بر برگزاری باشکوه و گسترده ی اون تاکید کرده ان که دلیلای زیادی واسه این کار هست:

۱. تاکید قرآن بر زنده نگه داشتن فضیلت ها و صفات والای آدم های برجسته و اولیای دین در آیات جور واجور.

۲. تاکید امامان معصوم درباره ی زنده نگه داشتن حادثه ی کربلا به روش های جور واجور، مثل تشویق به تشکیل مجالس عزاداری، تشویق به گریستن و گریاندن، تشویق شاعران به مرثیه سرایی و تشویق مومنان به زیارت امام حسین (ع).

۳. اهمیت ماه محرم در انتقال پیام جهانی امام حسین (ع).

۴. اهمیت عزاداری در وحدت و موفقیت ملت های مسلمون، مثل پیروزی مردم ایران در سال ۵۷ با تکیه بر باورهای دینی و قیام حماسه ساز امام حسین، یا دفاع مقتدرانه ی ایرانیان در ۸ سال دفاع مقدس با همین اعتقادات.

پس با در نظر گرفتن اهمیت عزاداری، در آستانه ی ماه محرم نگاهی به گذشته ی عزاداری امام حسین (ع)، از روز شهادت ایشون و یارانشان تا به امروز می اندازیم.

عزاداری بدون این دست اون دست کردن بعد از شهادت امام حسین (ع)

گذشته عزاداری واسه امام حسین

اگه بخوایم به صورت بسیار دقیق به این موضوع بپردازیم، عزاداری واسه امام حسین و یاران ایشون از همون روز واقعه ی کربلا در روز عاشورا شروع شد. بی شک اولین کسائی که بر عزا امام حسین اشک ریختند اهل بیت ایشون و قوم بنی هاشم بودن. در روایات نقل شده که بعد از افتادن امام حسین از پشت اسب، اسب خون آلود ایشون به طرف خیمه ها رفت و زنان، خواهران و دختران اون حضرت با شنیدن شیهه ی اسب از خیمه ها بیرون اومده و بر سر و صورت خود می زدن و گریه می کردن. در مورد عزاداری اهل بیت امام در شب پس از واقعه، چیزی در منابع معتبر تاریخی ذکر نشده اما در روز یازدهم محرم وقتی که «عمر بن سعد» دستور داد تا اهل بیت رو از خیمه ها بیرون کنن و به طرف کوفه روونه شن، مادران، همسران و دختران شهیدان با بدن های به خون نشسته ی عزیزانشون با عزا و ماتم و عزاداری وداع کردن. در بالا این زنان حضرت زیبت (س) بود که در قتلگاه با سخنان آتشین و سوزناک دوست و دشمن رو به گریه واداشت:

یا محمد! درود ملائکه ی آسمون بر تو باد! حالا این حسینه که بر زمین افتاده، به خون خود آغشته گشته و اعضایش تیکه تیکه گردیده. یا محمد! این ها دختران تو هستن که اسیر شده ان، این ها فرزندان تو هستن که بر بدن هاشون باد صبا می وزد!

پس از رسیدن اسرای کربلا به کوفه، اهل بیت دوباره به عزاداری پرداختن و امام سجاد (ع)، حضرت زینب، حضرت ام کلثوم و فاطمه صغری خطبه هایی ایراد کرده و از مظلومیت خاندان خود گفتن و اهل کوفه با دیدن حال و شرایط اسیران، اندوه بر دلشون نشست و چشماشون اشک بار شد، به حدی که امام سجاد (ع) فرمودن:

این زنان بر ما می گریند، پس کی ما رو کشته؟

بعد ازعزاداری ها در کوفه و شام، عزاداری چهلمین روز شهادت امام حسین، در کربلا برگزار شد. وقتی که اسیران کربلا رو به مدینه می بردن، اون ها واسه زیارت قبور شهدا به کربلا رفته و اون جا «جابر بن عبدالله انصاری» و تعدادی از افراد قبیله ی بنی هاشم رو دیدند که اون ها هم واسه زیارت به اون جا اومده بودن. اولین عزاداری در مدینه هم به وسیله «ام سلمه»، همسر پیامبر برگزار شد و بعد از رسیدن ک
اروان اهل بیت و امام سجاد هم دوباره عزاداری بزرگی به پا شد و امام سجاد مشکلات کربلا رو واسه مردم توضیح داد و مردم در عزا این مصیبت بزرگ گریستند.

مطلب مشابه :  دانلود پایان نامه درباره دفاع مشروع

عزاداری در زمان ائمه ی اطهار (ع)

گذشته عزاداری واسه امام حسین

در زمان امامت امام باقر (ع) و امام صادق (ع) دولت بنی امیه ناتوون تر از قبل شده بود و آخرسر به وسیله عباسیان سرنگون شدن. در این دوره دولت عباسی اول با خاندان پیامبر رفتار نرم تری داشت و این دو امام بزرگوار هر ساله با تشکیل جلساتی به برگزاری مراسمات عزاداری ابا عبدالله می پرداختن. اما بعدا از گسترش این عزاداری ها جلوگیری شد. این شرایط تا زمان امامت امام رضا (ع) ادامه داشت. در این زمان شیعیان در شرایط بهتری به سر می بردن و عزاداری ها در آرامش بیشتری برگزار می شد. اما دوباره بعد از شهادت امام رضا، امامان معصوم تقیه رو در پیش گرفتن و امکان برگزاری جلسات عزاداری نداشتن. عزاداری علنی در زمان امامت ائمه ی اطهار فقط در کنار مرقد امام حسین در کربلا برگزار می شد و شیعیان واسه حفظ جانشون در داخل منازل خود عزاداری رو برگزار می کردن. نوع عزاداری هم فقط به شکل مرثیه سرایی، گریستن و گریاندن بود.

عزاداری در زمان حکومت آل بویه

گذشته عزاداری واسه امام حسین

شاید بعد از شهادت امام حسین و یارانشان در دشت کربلا، اولین باری که شیعیان و دوستداران اهل بیت تونستن به راحتی در کوچه ها و خیابون ها به عزاداری بدن و این کار به رسمیت شناخته شد، زمان حکومت آل بویه بود. رهبران این مجموعه از شیعیان بودن و در عراق و ایران به قدرت رسیدن. پس از به حکومت رسیدن آل بویه، در عاشورای سال ۳۵۲ هجری قمری مراسمات عزاداری و نوحه خوانی واسه امام حسین برگزار شد و مردم با آویختن پارچه های کهنه و مشکی ماتم خود رو نشون دادن. یه سال بعد، در عاشورای سال ۳۵۳ معزالدوله عزای عمومی اعلام کرد و از مردم خواسته شد همه با پوشیدن لباس مشکی، غم و اندوه خود رو نشون بدن. ابن جوزی در کتاب المنتظم می نویسد:

در سال ۳۵۲ هجری معزالدوله دیلمی دستور داد مردم در روز عاشورا جمع شن و اعلام حزن کنن. در این روز بازارها بسته شد و خرید و فروش موقوف گردید؛ قصابان گوسفند ذبح نکردن، هریسه پزها هریسه (حلیم) نپختند، مردم آب ننوشیدند؛ در بازارها خیمه برپا کردن به رسم عزاداری کرباس آویزون کردن؛ زنان به سر و روی خود می زدن و بر حسین ندبه می کردن.

در اون زمان حکومت های شیعی در ایران، عراق، یمن، شام، مصر و طبرستان به قدرت رسیده بودن و این فرمون معزالدوله در سرزمین های شیعه نشین با استقبال مردم روبه رو شد. در زمان آل بویه اگه عید نوروز یا مهرگان با محرم مصادف می شد، اون ها به احترام این ماه جشن رو دیرتر برگزار می کردن. اما به دلیل پررنگ تر شدن مراسم عاشورا و عید غدیر، بعضی وقتا میان شیعیان و سنی های متعصب درگیری ایجاد می شد که این باعث منع برگزاری عزاداری در بعضی مناطق می شد. 

مطلب مشابه :  منابع مقاله با موضوعtrauma، stage، survivor، story

عزاداری در زمان سلجوقیان

حاکمان سلجوقی از دوستداران اهل بیت بودن. ملکشاه که از پادشاهان سلجوقی بود، به همراه خواجه نظام در سال ۴۷۹ هجری قمری به زیارت کاظمین، نجف و کربلا رفت. محمد بن عبدالله بلخی که از مولفان اون دوره بود، واسه عالمان، مسئولان و طلاب نظامیه ی اهل سنت سخنرانی می کرد و پس از اون روضه می خواند و از مظلومیت های اهل بیت سخن می گفت. اینجور مراسماتی تا ابتدا سلطنت «طغرل سلجوقی» در بغداد و بعضی شهرهای ایران ادامه داشت. 

عزاداری در زمان خوارزمشاهیان

پس از به قدرت رسیدن خوارزمشاهیان، «محمد خوارزمشاه» می خواست «علا الملک ترمذی» رو که از سادات حسینی خراسان بود، به مقام خلیفه گری برسونه. این کار باعث ضعیف کردن خلفای عباسی می شد که از سنی ها ساپورت می کرد. در نیمه ی دوم قرن هفتم آخرسر خلفای عباسی ناتوون و ناتوون تر شده و در نیمه ی دوم قرن هفتم با روی کار اومدن ایلخانان در ایران و عراق مذهب سنت ناتوون تر از قبل شد.                                                                                

عزاداری در زمان ایلخانان

ایلخانان که از قوم مغول و فرزندان چنگیز بودن، در نیمه ی دوم قرن هفتم به قدرت رسیدن. در این زمان شیعیان فرصت بسیار مناسبی واسه انجام مراسم های مذهبی خود پیدا کردن. «غازان خان» با مذهب شیعه مشکلی نداشت و آخرسر در زمان هکومت «اولجایتو» مذهب شیعه به مذهب رسمی کشور تبدیل شد. شیعیان هر ساله در ماه محرم آزادانه می تونستن مجالس عزاداری برپا کنن. حتی در قرن نهم در زمان تیموریان هم در هرات، پایتخت اون ها علاوه بر مردم، شاهزادگان و بزرگان کشور هم با فرا رسیدن ماه محرم با بر تن کردن رخت عزا و شرکت در مجالس عزاداری واسه این امام عزیز عزاداری می کردن.

عزاداری در زمان صفویان

گذشته عزاداری واسه امام حسین

پس از به قدرت رسیدن پادشاهان شیعه مذهب